История

Polska znika z mapy: rozbiory i Kościuszko

Польша исчезает с карты: разделы и Костюшко. Три раздела Польши (1772, 1793, 1795), восстание Костюшко 1794 года и почему Костюшко — герой двух стран.

Сначала читай кусками с переводом в скобках, потом — тот же абзац целиком. Нажми на слово, чтобы открыть его в словаре.

Pod koniec XVIII wieku (в конце XVIII века /дословно: под конец/) Polska była duża, (Польша была большой) ale słaba. (но слабой) Silni sąsiedzi (сильные соседи) — Rosja, Prusy i Austria — (— Россия, Пруссия и Австрия —) chcieli zabrać jej ziemie. (хотели забрать её земли) Tak zaczęły się (так начались) rozbiory Polski. (разделы Польши)

Pod koniec XVIII wieku Polska była duża, ale słaba. Silni sąsiedzi — Rosja, Prusy i Austria — chcieli zabrać jej ziemie. Tak zaczęły się rozbiory Polski.

W 1772 roku (в 1772 году) trzy państwa (три государства) po raz pierwszy (впервые /дословно: по разу первому/) podzieliły między siebie (поделили между собой) część polskich ziem. (часть польских земель) To był pierwszy rozbiór. (это был первый раздел) W 1793 roku (в 1793 году) przyszedł drugi rozbiór, (пришёл второй раздел) ale tym razem (но на этот раз /дословно: этим разом/) ziemie wzięły (земли взяли) tylko Rosja i Prusy. (только Россия и Пруссия) Austria w nim nie brała udziału. (Австрия в нём не участвовала /дословно: не брала участия/)

W 1772 roku trzy państwa po raz pierwszy podzieliły między siebie część polskich ziem. To był pierwszy rozbiór. W 1793 roku przyszedł drugi rozbiór, ale tym razem ziemie wzięły tylko Rosja i Prusy. Austria w nim nie brała udziału.

Polacy nie chcieli się poddać. (поляки не хотели сдаваться) W 1794 roku (в 1794 году) wybuchło powstanie. (вспыхнуло восстание) Na jego czele (во главе его /дословно: на его челе/) stanął Tadeusz Kościuszko. (встал Тадеуш Костюшко) 24 marca (24 марта) na Rynku w Krakowie (на Рыночной площади в Кракове) złożył przysięgę, (он принёс присягу /дословно: сложил/) że będzie walczył (что будет бороться) o wolność kraju. (за свободу страны /дословно: о свободу/)

Polacy nie chcieli się poddać. W 1794 roku wybuchło powstanie. Na jego czele stanął Tadeusz Kościuszko. 24 marca na Rynku w Krakowie złożył przysięgę, że będzie walczył o wolność kraju.

4 kwietnia 1794 roku (4 апреля 1794 года) pod Racławicami (под Рацлавице) wojsko Kościuszki (войско Костюшко) pokonało Rosjan. (разбило русских) Razem z żołnierzami (вместе с солдатами) walczyli chłopi z kosami (сражались крестьяне с косами) — kosynierzy. (— косинеры) Jesienią (осенью) powstanie jednak upadło. (восстание, однако, пало) Pod Maciejowicami (под Мацейовице) ranny Kościuszko (раненый Костюшко) trafił do niewoli. (попал в плен /дословно: в неволю/)

4 kwietnia 1794 roku pod Racławicami wojsko Kościuszki pokonało Rosjan. Razem z żołnierzami walczyli chłopi z kosami — kosynierzy. Jesienią powstanie jednak upadło. Pod Maciejowicami ranny Kościuszko trafił do niewoli.

W 1795 roku (в 1795 году) Rosja, Prusy i Austria (Россия, Пруссия и Австрия) podzieliły resztę kraju. (поделили остаток страны) To był trzeci rozbiór. (это был третий раздел) Państwo polskie zniknęło (польское государство исчезло) z mapy Europy. (с карты Европы) Polska wróciła na mapę (Польша вернулась на карту) dopiero w 1918 roku (только в 1918 году) — po 123 latach. (— через 123 года /дословно: после 123 лет/)

W 1795 roku Rosja, Prusy i Austria podzieliły resztę kraju. To był trzeci rozbiór. Państwo polskie zniknęło z mapy Europy. Polska wróciła na mapę dopiero w 1918 roku — po 123 latach.

Kościuszko jest bohaterem (Костюшко — герой /дословно: есть героем/) dwóch krajów. (двух стран) Wcześniej walczył w Ameryce (раньше он воевал в Америке) w wojnie o niepodległość (в войне за независимость /дословно: о независимость/) Stanów Zjednoczonych. (Соединённых Штатов) Jako inżynier (как инженер) budował fortyfikacje (он строил укрепления) pod Saratogą i w West Point. (под Саратогой и в Вест-Пойнте) Amerykanie dali mu (американцы дали ему) stopień generała. (звание генерала /дословно: степень/)

Kościuszko jest bohaterem dwóch krajów. Wcześniej walczył w Ameryce w wojnie o niepodległość Stanów Zjednoczonych. Jako inżynier budował fortyfikacje pod Saratogą i w West Point. Amerykanie dali mu stopień generała.

Właśnie w czasach rozbiorów, (как раз во времена разделов) w 1797 roku, (в 1797 году) Józef Wybicki (Юзеф Выбицкий) napisał we Włoszech (написал в Италии) pieśń dla polskich żołnierzy. (песню для польских солдат) Dziś śpiewamy ją (сегодня мы поём её) jako hymn Polski: (как гимн Польши) „Jeszcze Polska nie zginęła, («Ещё Польша не погибла /т. е. не пропала/) kiedy my żyjemy”. (пока мы живы» /дословно: когда мы живём/) O hymnie (о гимне) opowiemy w następnym tekście. (мы расскажем в следующем тексте)

Właśnie w czasach rozbiorów, w 1797 roku, Józef Wybicki napisał we Włoszech pieśń dla polskich żołnierzy. Dziś śpiewamy ją jako hymn Polski: „Jeszcze Polska nie zginęła, kiedy my żyjemy”. O hymnie opowiemy w następnym tekście.

Слова из текста

koniec конецwiek возраст, векPolska Польшаduży большойsłaby слабыйsilny сильныйsąsiad соседRosja РоссияPrusy ПруссияAustria Австрияzabrać забратьziemia земляzacząć się начатьсяrozbiór разделrok годtrzy триpaństwo государствоraz разpierwszy первыйpodzielić разделитьczęść частьpolski польскийprzyjść прийтиdrugi второйrazem вместеwziąć взятьbrać братьudział участиеPolak полякpoddać się сдатьсяwybuchnąć взорватьсяpowstać возникнутьczoło лобstanąć встатьTadeusz Тадеушmarzec мартKraków Краковzłożyć податьprzysięga присягаwalczyć боротьсяwolność свободаkraj странаkwiecień апрельwojsko армияpokonać победитьRosjanin россиянинżołnierz солдатchłop крестьянинkosa косаkosynier косинерjesień осеньupaść упастьranny раненыйtrafić попастьniewola пленreszta остатокtrzeci третийzniknąć исчезнутьmapa картаEuropa Европаwrócić вернутьсяbohater геройdwa дваwcześniej раньшеAmeryka Америкаwojna войнаniepodległość независимостьinżynier инженерbudować строитьfortyfikacja укреплениеAmerykanin американецdać датьstopień степеньgenerał генералczas времяJózef Иосифnapisać написатьWłochy Италияpieśń песняśpiewać петь